Dilinizi seçin:

• Nederlands
• Deutsch

Kozmik Stepneden Gök Çiçeğine

Büyütmek için tıklayın

IC 5148, yaklaşık 3000 ışık-yılı uzaklıktaki Grus (Turna) takımyıldızı içerisinde yer alan güzel bir gezegenimsi bulutsudur. Bilinen, en hızlı genişleyen gezegenimsi bulutsulardan biri olan bulutsunun çapı birkaç ışık-yılıdır ve saniyede 50 kilometre hızla büyümektedir. “Gezegenimsi bulutsu” terimi, söz konusu cisimlerin o zamanlar var olan küçük teleskoplarla yapılan ilk gözlemlerinde dev gezegenlere benzemelerinden dolayı 19. yüzyılda kullanılmaya başlanmıştır. Ancak, gezegenimsi bulutsunun gerçek yapısı oldukça farklıdır.

Güneşimize benzer bir kütleye sahip olan veya birkaç Güneş kütlesinden fazla olan bir yıldız, yaşamının sonuna yaklaştığında dış katmanlarını uzaya atar. Çoğunlukla güzel, parlak bir şekil alan gezegenimsi bulutsuyu, merkezdeki yıldızın sıcak çekirdeğinin aydınlattığı genişleyen gaz oluşturur. 

Küçük bir amatör teleskopla gözlendiğinde, fotoğrafta yer alan gezegenimsi bulutsu, merkezdeki boşluğun ortasında parlayan, soğuyarak beyaz cüce olacak yıldızın çevresinde yer alan materyallerin oluşturduğu bir halka şeklinde görülür. Bu görüntü, gökbilimcilerin IC 5148’e Stepne Bulutsusu takma adını vermelerine neden olmuştur.

Bu cismin La Silla’da bulunan ESO’nun Yeni Teknoloji Teleskopu üzerindeki Sönük Cisim Tayfölçeri ve Kamerası’ndan (EFOSC2) alınan görüntüsü biraz daha güzeldir. Bulutsu, stepne gibi görünmek yerine kat kat yapraklara sahip bir gök çiçeğini andırır. 

İletişim

Özge A. Uçarcı
Ankara Üniversitesi, ESON Türkiye Ekibi
Ankara, Türkiye
E-posta: ozgeucarci@gmail.com 

Telif: