Kids

eso1218tr — Görüntülü Bülten

Küme İçinde Küme

25 Nisan 2012

Şili’deki La Silla Gözlemevi’nde bulunan 2.2-metrelik MPG/ESO teleskopu üzerindeki Geniş Alan Görüntüleyicisi ile çekilen bu yeni görüntü NGC 6604 yıldız kümesine ait. Burası genellikle kendisinden bir kanat genişliği uzaklıktaki göze çarpan komşu, Kartal Bulutsusu’nun (Messier 16) ihtişamı nedeniyle gözden kaçırılır. Fakat bu görüntü karesi, etrafı gaz ve toz bulutlarıyla çevrili yıldız kümesi manzarasıyla, NGC 6604’ün kendi başına da ne kadar güzel bir gökcismi olduğunu gözler önüne seriyor.

NGC 6604 görüntünün sol üst köşesine doğru bir gruplaşma gösteriyor. Burası yaklaşık yüz kadar mavi-beyaz parlak yıldız içeren daha geniş bir grubun en yoğun bölgesini oluşturan genç bir yıldız kümesi [1]. Görüntüde ayrıca toz bulutlarının yanısıra kümeye bağlı bulutsu da — Sh2-54 adlı parlayan bir hidrojen gazı bulutu [2] — gösteriliyor.

NGC 6604 bizden yaklaşık 5500 ışık-yılı uzaklıkta, Yılan takımyıldızı doğrultusunda ve meşhur Kartal Bulususu’nun (eso0926) iki derece kuzeyinde bulunuyor. Küçük bir teleskopla görülebilen parlak yıldızları ilk kez William Herschel tarafından 1784 yılında kataloglanmıştır. Bununla birlikte gözden kaçan sönük gaz bulutu ilk kez 1950’lerde Stewart Sharpless tarafından oluşturulan National Geographic–Palomar Gökyüzü Atlası fotoğraflarında yer almıştır.  

Kümedeki sıcak genç yıldızlar, güçlü yıldız rügarları ve ışımalarıyla, yıldızları oluşturan maddeleri küçük bir alanda toplayarak NGC 6604 içinde yeni nesil yıldızların oluşmasına yardımcı olmaktadır. Bu ikinci nesil yıldızlar hızlı bir şekilde yaşlı olanlarla yer değiştirecek, en parlak mavi yıldızların kütleleri daha büyük olduğu için, bu tür yıldızlar yakıtlarını hızlı bir şekilde tüketerek kısa süreli bir yaşam sürmektedirler.

Estetiği dışında, NGC 6604 başka sebeplerle de gökbilimcilerin dikkatini çekiyor, kümeden dışarıya doğru sıcak iyonlaşmış gazlardan oluşan ilginç bir sütun yayılıyor. Genç yıldız kümelerindeki maddeleri dışarıya taşıyan benzer sıcak gaz sütunları Samanyolu’nun başka yerlerinde ve diğer sarmal gökadalarda da bulundu, ancak NGC 6604’teki örneğin görece yakın olması, gökbilimcilerin detaylı olarak çalışabilmelerine imkan veriyor.

Bu özel sütun (gökbilimciler daha çok “baca” demeyi tercih ediyor) gökada düzlemine dik bir konumda ve 650 ışık-yılı gibi inanılmaz bir uzunluğa yayılıyor. Gökbilimciler bacanın üretilmesinden NGC 6604’teki sıcak yıldızların sorumlu olduğunu düşünüyorlar, fakat bu tür olağandışı şekilerin tamamen anlaşılabilmesi için daha çok araştırma gerekiyor.

Notlar

[1] Bu yıldız kümesine Yılan (Serpens) OB adı veriliyor. İsimdeki ilk kelime, bölgenin gökyüzündeki takımyıldız doğrultusunu, ikinci ksımdaki OB harfleri ise yıldızların tayf türlerini işaret etmektedir. O ve B en sıcak yıldızlar sınıflamasıdır, ve bu yıldızların çoğu oldukça parlak mavi-beyaz yıldızlar olup, görece gençlerdir.

[2] İsimdeki Sh2-54, 1959’da yayınlanan Sharpless HII kataloğundaki 54. nesne anlamına gelmektedir.

Daha fazla bilgi

2012 yılı Avrupa Güney Gözlemevi'nin (ESO) kuruluşunun 50. yılını temsil etmektedir. Avrupa Güney Gözlemevi ESO, Avrupa'daki en önemli hükümetlerarası gökbilim kuruluşudur ve dünyanın en üretken gökbilim gözlemevidir. 15 ülke tarafından desteklenmektedir: Avusturya, Belçika, Brezilya, Çek Cumhuriyeti, Danimarka, Finlandiya, Fransa, Finlandiya, Almanya, İtalya, Hollanda, Portekiz, İspanya, İsveç, İsviçre ve İngiltere. Tasarıma, inşaya ve önemli bilimsel keşiflere olanak sağlayan güçlü yer tabanlı gözlem faaliyetlerine odaklanan iddialı bir program yürütmektedir. ESO ayrıca gökbilim araştırmalarında teşvik edici ve düzenleyici bir dayanışma konusunda öncü bir rol oynamaktadır. ESO Şili'nin Atacama Çölü bölgesinde benzeri olmayan üç adet birinci sınıf gözlem yerleşkesi işletmektedir: La Silla, Paranal ve Chajnantor. ESO Paranal'da dünyanın en gelişmiş optik gökbilim gözlemevi olan Çok Büyük Teleskop'u (Very Large Telescope), ve iki tarama teleskopu işletmektedir. Kırmızı ötesi gözlem teleskopu VISTA dünyanın en büyük tarama teleskopudur ve VLT tarama teleskopu (VST) ise sadece görünür ışıkta gökyüzünü taramak için tasarlanan dünyanın en büyük teleskopudur. ESO varolan en büyük gökbilim projesi ve devrimsel gökbilim teleskopu ALMA'nın Avrupalı ortağıdır. ESO şu anda "gökyüzünü izleyen dünyanın en büyük gözü" olacak 40-metre sınıfında Avrupa Aşırı Büyük optik/yakın kırmızı ötesi Teleskopu, E-ELT'yi inşa etmeyi planlıyor. 

Bağlantılar

İletişim

Arif Solmaz
Çağ Üniversitesi, Uzay Gözlem ve Araştırma Merkezi
Mersin, Türkiye
Tel: +90 324 651 48 00 / 1249
Cep: +90 538 614 29 38
E-posta: arif.solmaz@gmail.com

Richard Hook
ESO, La Silla, Paranal, E-ELT and Survey Telescopes Public Information Officer
Garching bei München, Germany
Tel: +49 89 3200 6655
Cep: +49 151 15 37 35 91
E-posta: rhook@eso.org

Bu bir ESO Basın Bülteni çevirisidir eso1218.
Bookmark and Share

Bülten Hakkında

Bülten No.:eso1218tr
Adı:NGC 6604
Tür:• Milky Way : Star : Grouping : Cluster
• X - Star Clusters
Facility:MPG/ESO 2.2-metre telescope

Görüntüler

The star cluster NGC 6604 and its surroundings
The star cluster NGC 6604 and its surroundings
sadece İngilizce
The star cluster NGC 6604 in the constellation of Serpens
The star cluster NGC 6604 in the constellation of Serpens
sadece İngilizce
Wide-field view of the sky around the cluster NGC 6604
Wide-field view of the sky around the cluster NGC 6604
sadece İngilizce

Videolar

Zooming in on the star cluster NGC 6604
Zooming in on the star cluster NGC 6604
sadece İngilizce
 Panning across the region of the star cluster NGC 6604
Panning across the region of the star cluster NGC 6604
sadece İngilizce

Ayrıca görüntüleyin...