eso1219tr — Görüntülü Bülten

Avcının Kuşağı’nda Toz Boyunca İnceleme

02 Mayıs 2012

Messier 78 yansıma bulutsusunu saran bölgenin Avcı Kuşağı'nın kuzeyine doğru olan, yeni görüntüsü, inci gibi dizilmiş olan bulutsudan geçen kozmik toz bulutlarını göstermektedir. Atacama Pathfinder Deneyi Teleskopu [1] (APEX) ile yapılan gözlemler, gökbilimcilere yeni yıldızların nerede doğmakta olduğunu göstermek için yıldızlar-arası toz taneciklerinin ışıma ısısını kullandı.

Toz kelimesi kulağa sıkıcı gelirken, ilginç olmayabilir - bir cismin güzelliğini saklayan yüzey kiridir. Uzayda bulunan toz taneciklerinden yayılan milimetre-altı dalgaboyu ışımasını ortaya koyan Messier 78'in ve çevresinin bu yeni görüntüsü tozun şaşalı olabileceğini göstermektedir. Yoğun gaz ve toz bulutları yeni yıldızların doğum yerleri olduğundan dolayı tozlar astronomiciler için önemlidir.

Messier 78 görüntüsünün merkezinde NGC 2068 bulunur. Bu bölge bir yansıma bulutsusu olup, görünür ışıkta görüldüğünde toz bulutlarından yansıyan yıldız ışığının uçuk mavi ışımasının görüldüğü anlamına gelmektedir. APEX gözlemleri görünür ışık görüntüsünde turuncu renkle kaplanmıstır. Uzun dalgaboylarına karşı hassas olarak, hatta bazılarının -250ºC'den soğuk olduğu yoğun soğuk toz kümelerinin nazik ışımasını ortaya çıkarmıştır. Görünür ışıkta, bu toz karanlık ve engelleyicidir, zaten bu yüzden APEX gibi teleskoplar, içinde yıldızların doğduğu tozlu bulutları çalışabilmek için bu kadar önemlidir.

APEX ile görülen ince bir film, görünür ışıkta Messier 78 boyunca kesilen karanlık bir toz kesit gibi görülmektedir. Bu bize yoğun tozun yansıma bulutsusunun önünde, onun mavimsi ışığını kapatarak uzandığını göstermektedir. APEX ile görülen ışıldayan tozun diğer bir belirgin bölgesi alt kenarından Messier 78den gelen görünür ışık ile üst üste gelmektedir. Görünür ışık görüntüsünde ilgili karanlık toz kesitin eksikliği, bu yoğun toz bölgesinin yansıma bulutsusunun arkasında yer alması gerektiğini anlatmaktadır.

Bu bulutlardaki gaz gözlemleri, bir takım yoğun kümelerden yüksek hızla dışarıya akan gazları ortaya koymaktadır. Yıldız hala kendini çevreleyen buluttan oluşuyorken, bu dış akıntılar genç yıldızlardan fırlatılmaktadır Bunların varlığı bu yüzden, bu kümelerin etkin olarak oluşmakta olan yıldızlar olduğunun bir delilidir.

Görüntünün en üstünde başka bir yansıma bulutsusu, NGC 2071 bulunmaktadır. Bu görüntünün alt bölgeleri sadece düşük kütleli genç yıldızları barındırırken, NGC 2071 kütlesi yaklaşık olarak güneşten beş kat daha büyük olup, APEX gözlemlerinde görülen en parlak ve en yoğun olduğu yerde yer alır.

Bu görüntülerde kullanılan APEX gözlemleri Thomas Stanke (ESO), Tom Megeath (Toledo Üniversitesi, ABD) ve Amy Stutz (Max Planck Enstitüsü, Heidelberg, Almanya) tarafından yönlendirilmektedir. Görünür ışıkta görüldüğü gibi ve son keşfedilen, oldukça değişken olan McNeil Bulutsusunu da içeren bu bölge hakkında daha fazla bilgi için, eso 1105'e bakınız. 

Notlar

[1] APEX bir Max-Planck Radyo Astronomi Enstitüsü (MPIfR), Onsala Uzay Gözlemevi (OSO) ve ESO ortak projesidir, teleskopun işletilmesini ESO üstlenmiştir. APEX şu anda aynı yerde bulunan hem inşası devam eden hem de çalışmalarına başlayan yeni nesil milimetre-altı teleskopu Atacama Geniş Milimetre/milimetre-altı Dizgesi (ALMA) için bir yol göstericidir.

Daha fazla bilgi

2012 yılı Avrupa Güney Gözlemevi'nin (ESO) kuruluşunun 50. yılını temsil etmektedir. Avrupa Güney Gözlemevi ESO, Avrupa'daki en önemli hükümetlerarası gökbilim kuruluşudur ve dünyanın en üretken gökbilim gözlemevidir. 15 ülke tarafından desteklenmektedir: Avusturya, Belçika, Brezilya, Çek Cumhuriyeti, Danimarka, Finlandiya, Fransa, Finlandiya, Almanya, İtalya, Hollanda, Portekiz, İspanya, İsveç, İsviçre ve İngiltere. Tasarıma, inşaya ve önemli bilimsel keşiflere olanak sağlayan güçlü yer tabanlı gözlem faaliyetlerine odaklanan iddialı bir program yürütmektedir. ESO ayrıca gökbilim araştırmalarında teşvik edici ve düzenleyici bir dayanışma konusunda öncü bir rol oynamaktadır. ESO Şili'nin Atacama Çölü bölgesinde benzeri olmayan üç adet birinci sınıf gözlem yerleşkesi işletmektedir: La Silla, Paranal ve Chajnantor. ESO Paranal'da dünyanın en gelişmiş optik gökbilim gözlemevi olan Çok Büyük Teleskop'u (Very Large Telescope), ve iki tarama teleskopu işletmektedir. Kırmızı ötesi gözlem teleskopu VISTA dünyanın en büyük tarama teleskopudur ve VLT tarama teleskopu (VST) ise sadece görünür ışıkta gökyüzünü taramak için tasarlanan dünyanın en büyük teleskopudur. ESO varolan en büyük gökbilim projesi ve devrimsel gökbilim teleskopu ALMA'nın Avrupalı ortağıdır. ESO şu anda "gökyüzünü izleyen dünyanın en büyük gözü" olacak 40-metre sınıfında Avrupa Aşırı Büyük optik/yakın kırmızı ötesi Teleskopu, E-ELT'yi inşa etmeyi planlıyor. 

Bağlantılar

İletişim

Elif Beklen
Süleyman Demirel Üniversitesi, Fizik Bölümü, ESON Türkiye Ekibi
Isparta, Türkiye
Tel: +90 246 211 40 47
E-posta: elif.beklen@gmail.com

Thomas Stanke
ESO
Garching, Germany
Tel: +49 89 3200 6116
E-posta: tstanke@eso.org

Douglas Pierce-Price
ESO ALMA/APEX Public Information Officer
Garching, Germany
Tel: +49 89 3200 6759
E-posta: dpiercep@eso.org

Bu bir ESO Basın Bülteni çevirisidir eso1219.

Bülten Hakkında

Bülten No.:eso1219tr
Adı:M 78, Messier 78, NGC 2068, Orion
Tür:• Milky Way : Nebula : Appearance : Reflection
• X - Nebulae
Facility:Atacama Pathfinder Experiment

Görüntüler

Cosmic dust clouds in Messier 78
Cosmic dust clouds in Messier 78
sadece İngilizce
Messier 78: a reflection nebula in Orion
Messier 78: a reflection nebula in Orion
sadece İngilizce
Sifting through Dust near Orion’s Belt (data coverage)
Sifting through Dust near Orion’s Belt (data coverage)
sadece İngilizce

Videolar

Sifting through Dust near Orion’s Belt (zoom)
Sifting through Dust near Orion’s Belt (zoom)
sadece İngilizce
Sifting through Dust near Orion’s Belt (pan)
Sifting through Dust near Orion’s Belt (pan)
sadece İngilizce

Karşılaştırmalı Görüntüler

Sifting through Dust near Orion’s Belt (mouseover comparison)
Sifting through Dust near Orion’s Belt (mouseover comparison)
sadece İngilizce

Ayrıca görüntüleyin...