//Font select and font size
$FontName       = Arial
$FontSize       = 30

//Character attributes (global)
$Bold           = FALSE
$UnderLined     = FALSE
$Italic         = FALSE

//Position Control
$HorzAlign      = Center
$VertAlign      = Bottom
$XOffset        = 0
$YOffset        = 0

//Contrast Control
$TextContrast           = 15
$Outline1Contrast       = 8
$Outline2Contrast       = 15
$BackgroundContrast     = 0

//Effects Control
$ForceDisplay   = FALSE
$FadeIn         = 0
$FadeOut        = 0

//Other Controls
$TapeOffset          = FALSE
//$SetFilePathToken  = <<:>>

//Subtitles
00:00:00:00,00:00:02:22,7. Šta je slijedeće?
00:00:04:21,00:00:07:17,U Arizoni, napravljeno je prvo ogledalo za 
00:00:07:18,00:00:09:15,Veliki Magelanov Teleskop.
00:00:09:16,00:00:12:22,Ovaj ogromni instrument će biti napravljen za Las Campanas
00:00:12:23,00:00:14:14,Opservatoriju u Čileu.
00:00:14:15,00:00:18:06,Njegovih sedam ogledala, svako prečnika više od 8 metara
00:00:18:07,00:00:21:10,biće raspoređeno poput latica cvijeta.
00:00:21:11,00:00:24:10,Zajedno, ona će hvatati 4 puta veću količinu svjetlosti
00:00:24:11,00:00:27:25,nego što su današnji teleskopi u stanju.
00:00:28:01,00:00:32:11,Kalifornijski trideset metarski Teleskop, planiran za 2015
00:00:32:12,00:00:35:07,je poput gigantske verzije Keck-a.
00:00:35:08,00:00:38:14,Stotine zasebnih segmenata čine jedno ogromno ogledalo
00:00:38:15,00:00:42:18,visoko kao šestospratnica.
00:00:42:19,00:00:47:13,U Evropi, planovi su tu za Evropski Ekstremno Veliki Teleskop.
00:00:47:25,00:00:51:09,Sa 42 metra u promjeru, njegovo ogledalo biće veliko
00:00:51:10,00:00:54:21,kao olimpijski bazen - dva puta veće površine
00:00:54:22,00:00:57:01,tridesetmetarskog teleskopa.
00:00:57:02,00:01:01:15,Ovi budući divovi, optimalizirani za infracrveno posmatranje
00:01:01:16,00:01:06:09,će svi biti opremljeni osjetljivim instrumentima i adaptivnom optikom.
00:01:06:10,00:01:09:01,Oni bi trebali otkriti najraniju generaciju galaksija
00:01:09:02,00:01:12:08,i zvijezda u historiji svemira.
00:01:12:09,00:01:15:08,Štaviše, možda nam omoguće i prvu stvarnu sliku
00:01:15:09,00:01:18:09,planete u drugom solarnom sistemu.
00:01:18:10,00:01:22:05,Za radio astronome, 42 metra je sitnica.
00:01:22:06,00:01:24:23,Oni spajaju više manjih instrumenata da bi sastavili
00:01:24:24,00:01:27:07,znatno veći prijemnik.
00:01:27:08,00:01:30:25,U Nizozemskoj, Nisko frekventni niz, ili LOFAR
00:01:31:01,00:01:32:18,je u izgradnji.
00:01:32:19,00:01:38:01,Optička vlakna će spojiti 30 000 antena sa centralnim kompjuterom.
00:01:38:02,00:01:41:16,Novi dizajn ne sadrži pokretne dijelove, ali je u stanju posmatrati
00:01:41:17,00:01:45:01,simultano u osam različitih pravaca.
00:01:45:02,00:01:48:08,LOFAR tehnologija će vjerovatno Biti polazište za Niz od
00:01:48:09,00:01:50:20,kvadratnog kilometra, što je trenutno na vrhu liste želja
00:01:50:21,00:01:52:19,radio astronoma.
00:01:52:20,00:01:56:21,Međunarodni niz biće sagrađen u Australiji ili u Južnoj Africi.
00:01:56:22,00:02:00:19,Veliki tanjuri i mali prijemnici će se udružiti i obezbijediti
00:02:00:20,00:02:05:03,nevjerovatno detaljan pogled na radio nebo.
00:02:05:04,00:02:08:23,A sa ukupnom površinom kolektora od jednog kvadratnog kilometra
00:02:08:24,00:02:12:16,novi niz će biti daleko najosjetljiviji radio instrument
00:02:12:17,00:02:15:03, ikada napravljen.
00:02:15:04,00:02:20:06,Galaksije u evoluciji, moćni kvazari, trepćući pulsari
00:02:20:07,00:02:23:25,nema izvora radio talasa koji će biti siguran od špijunirajućih očiju
00:02:24:01,00:02:26:24, „Niza od kvadratnog kilometra“
00:02:26:25,00:02:30:12,Instrument će tražiti čak i moguće radio signale
00:02:30:13,00:02:34:01,izvanzemaljskih civilizacija.
00:02:34:02,00:02:37:09,A šta je sa svemirom?
00:02:37:10,00:02:41:06,Pa, nakon svog petog i finalnog servisiranja, Hubble-ov svemirski teleskop
00:02:41:07,00:02:46:17,će biti u aktivnoj upotrebi do 2013.godine.
00:02:46:18,00:02:50:23,U to vrijeme, biće pokrenut njegov nasljednik.
00:02:52:23,00:02:56:23,Upoznajte se sa „James Webb svemirskim teleskopom“, svemirskom infracrvenom
00:02:56:24,00:03:02:17,opservatorijom nazvanom po nekadašnjem NASA-inom administratoru.
00:03:02:18,00:03:07:01,Kada dospije u svemir, njegovo 6.5-metarsko ogledalo u segmentima će se otvoriti
00:03:07:02,00:03:10:17,poput rascvalog cvijeta – sedam puta osjetljivije
00:03:10:18,00:03:13:14,od Hubble-ovog.
00:03:13:15,00:03:16:18,Veliki suncobran održavat će optiku i instrumente
00:03:16:19,00:03:20:04, na niskoj temperaturi u konstantnoj sjeni, omogućujući im da djeluju
00:03:20:05,00:03:25:05,na ogromnih -233 C.
00:03:26:09,00:03:30:02,James Webb Svemirski Teleskop neće orbitirati oko Zemlje.
00:03:30:03,00:03:33:21,Umjesto toga, bit će parkiran 1.5 milion kilometara od naše
00:03:33:22,00:03:38:02,planete, u širokoj orbiti oko Sunca.
00:03:38:03,00:03:41:07,Prije pola vijeka, Hale Teleskop na Palomar planini
00:03:41:08,00:03:43:04,bio je najveći u istoriji.
00:03:43:04,00:03:47:08,Sada će još veći letjeti svemirskim dubinama.
00:03:47:08,00:03:51:16,Možemo samo nagađati o uzbudljivim otkrićima koja će nam omogućiti.
00:03:51:17,00:03:53:22,Budite u toku!
00:03:54:08,00:03:57:02,U međuvremenu, kreativni inžinjeri svo vrijeme su bili tu sa
00:03:57:03,00:03:59:23, revolucionarnim dizajnima novih teleskopa.
00:03:59:24,00:04:04:06,U Kanadi, naučnici su izradili tzv.  "Teleskop sa tečnim ogledalkom“.
00:04:04:07,00:04:07:10,Kod ove vrste teleskopa, zvjezdani sjaj ne reflektira
00:04:07:11,00:04:11:14,čvrsto ogledalo, već zaobljena površina rotirajućeg
00:04:11:15,00:04:14:20,rezervoara tečne žive.
00:04:14:21,00:04:18:14,Zbog svog dizajna, živini teleskopi mogu posmatrati samo ravno u vis,
00:04:18:15,00:04:21:08,ali njihova prednost je u tome što su relativno jeftini
00:04:21:09,00:04:23:14,i jednostavni za napraviti.
00:04:23:15,00:04:26:16,Radio astronomi nastoje postaviti LOFAR-u slični niz malih
00:04:26:17,00:04:29:14,antena na površinu Mjeseca, što je moguće dalje od
00:04:29:15,00:04:33:02, zemaljskih izvora smetnji.
00:04:33:03,00:04:35:18,Ko zna, možda će se jednoga dana veliki optički teleskop
00:04:35:19,00:04:38:14,nalaziti na dalekim predjelima Mjeseca.
00:04:38:15,00:04:41:14,A koristeći svemirske teleskope i i diskove za zaklanjanje, rentgenski
00:04:41:15,00:04:44:04,astronomi, nadaju se da u budućnosti
00:04:44:05,00:04:45:06, drastično unaprijede svoj vid.
00:04:45:07,00:04:47:23,Možda uspiju čak i u oslikavanju
00:04:47:24,00:04:49:24, samih rubova crne rupe.
00:04:51:18,00:04:54:19,Jednoga dana, teleskopi možda odgovore na jedno od glavnih
00:04:54:20,00:05:01:01,pitanja koje zbunjuje čovječanstvo: Jesmo li sami u svemiru?
00:05:04:16,00:05:08:00,Znamo da postoje drugi sunčevi sistemi.
00:05:08:02,00:05:10:12,Sumnjamo čak i na postojanje planeta poput Zemlje, dakle sa
00:05:10:14,00:05:12:10,tečnom vodom.
00:05:12:12,00:05:13:10,Ali
00:05:13:12,00:05:15:16,da li postoji i život?
00:05:16:12,00:05:20:08,Lociranje vansolarnih planeta pokazalo se veoma teškim.
00:05:20:10,00:05:22:22,One su često skrivene od astronoma uslijed snažne
00:05:22:22,00:05:26:04,svjetlosti koju zrače njihove matične zvijezde.
00:05:27:02,00:05:30:06,Interferometri lansirani u svemirsku tamu
00:05:30:08,00:05:32:24,mogli bi ponuditi novi odgovor.
00:05:32:24,00:05:35:18,NASA trenutno razmatra projekat zvani
00:05:35:18,00:05:38:08,“Tragač za Zemlji sličnim planetama“.
00:05:38:10,00:05:42:22,A u Evropi, naučnici konstruišu „Darwin-ov Niz“.
00:05:42:24,00:05:46:14,Šest svemirskih teleskopa, raspoređenih da orbitiraju oko Sunca.
00:05:46:16,00:05:50:18,Laseri kontroliraju njihovu međusobnu udaljenost do najmanjeg nanometra.
00:05:50:18,00:05:54:10,Zajedno, oni imaju nevjerovatnu Moć razdvajanja, te neutraliziraju
00:05:54:10,00:05:58:06,svjetlost matičnih zvijezda, tako da naučnici zapravo mogu vidjeti
00:05:58:08,00:06:02:00,planete slične Zemlji oko drugih zvijezda.
00:06:02:20,00:06:07:02,Kao slijedeće astronomi moraju proučavati svjetlost koju reflektira planeta.
00:06:07:04,00:06:12:04,Ona nosi spektroskopski otisak planetine atmosfere.
00:06:12:04,00:06:15:12,Ko zna, možda za 15 godina otkrijemo tragove
00:06:15:12,00:06:17:20,kisika, metana i ozona.
00:06:17:22,00:06:21:00,Znaci života.
00:06:23:04,00:06:25:18,Svemir je pun iznenađenja.
00:06:25:20,00:06:28:04,Nebo nikada ne prestaje impresionirati.
00:06:28:06,00:06:31:04,Nije ni čudo što stotine hiljada astronoma amatera
00:06:31:04,00:06:33:18,širom planete, svake vedre večeri izlaze da
00:06:33:20,00:06:35:10,se dive svemiru.
00:06:35:10,00:06:37:18,Njihovi teleskopi su mnogo bolji od instrumenata
00:06:37:20,00:06:39:04,koje je koristio Galileo.
00:06:39:04,00:06:42:20,Njihove digitalne slike nadmašuju čak i fotografije
00:06:42:20,00:06:45:24,koje su načinili profesionalci prije samo nekoliko decenija.
00:06:46:00,00:06:49:10,Potraga astronoma za razumijevanjem svemira,kao i njihovo teleskopsko
00:06:49:10,00:06:52:24,istraživanje svemira, stari su svega 400 godina.
00:06:52:24,00:06:57:06,Još uvijek je mnogo neistražene teritorije.
00:06:57:18,00:07:01:02,Došli smo prilično daleko od vremena kada je Galileo, prije 4 stoljeća
00:07:01:04,00:07:04:10, počeo posmatrati nebo svojim teleskopom.
00:07:04:10,00:07:07:16,Danas još uvijek posmatramo svemir teleskopima
00:07:07:16,00:07:13:00,ne samo sa Zemlje, već i iz prostora van nje.
00:07:13:02,00:07:16:18,Sjeme čovječanstva leži u našim, čini se beskrajnim količinama
00:07:16:20,00:07:19:22, dosjetljivosti i znatiželje.
00:07:19:24,00:07:22:14,Tek smo počeli odgovarati na neka od najvećih
00:07:22:14,00:07:24:16,pitanja ikada postavljenih.
00:07:24:16,00:07:27:08,Kartografirali smo blizu 300 planeta oko drugih zvijezda
00:07:27:08,00:07:31:10,u našem Mliječnom sistemu i pronašli organske molekule na planetama
00:07:31:10,00:07:34:24,oko udaljenih zvijezda.
00:07:34:24,00:07:39:16,Ova nevjerovatna otkrića možda se čine kao zenit ljudskog istraživanja,
00:07:39:17,00:07:43:18,ali najbolje će nesumnjivo tek doći.
00:07:43:20,00:07:46:16,I vi se možete pridružiti pronalazačima.
00:07:46:16,00:07:51:10,Podignite pogled i budite radoznali.