W ramach sieci Międzynarodowego Roku Astronomii 2009
ESO uruchomiło nowy projekt skierowany na połączenie nieba widzianego gołym okiem
z tym obserwowanym przez miłośników astronomii i astronomów zawodowych.
Projekt nazwany GigaGalaxy Zoom
ukazuje trzy niesamowite zdjęcia nocnego nieba w ultra wysokiej rozdzielczości,
które internetowi miłośnicy gwiazd mogą powiększać i eksplorować w niesamowitych szczegółach.
Nagrodą jest najbardziej zapierające dech w piersiach zanurzenie w naszą Galaktykę,
łączące niebo widziane przez wszystkich z kosmosem badanym przez astronomów.
To jest ESOcast!
Najnowsze badania naukowe oraz codzienna praca w ESO, Europejskim Obserwatorium Południowym.
W dzisiejszym ESOcast będziemy poznawać unikalny i niesamowity projekt GigaGalaxy Zoom,
który ukazuje całe niebo takim, jakie widoczne jest dla nieuzbrojonego oka z jednej z najciemniejszych pustyń na Ziemi.
Projekt pozwala użytkownikom na powiększanie bogatych obszarów Drogi Mlecznej
za pomocą powiększeń oferowanych przez amatorskie teleskopy, a potem o krok dalej,
używając mocy teleskopów profesjonalnych do badania szczegółów mgławic.
Większość zdjęć składających się na trzy obrazy GigaGalaxy Zoom została uzyskana w La Silla i Paranal,
dwóch obserwatoriach ESO w Chile.
Cudowna jakość obrazów jest świadectwem wspaniałości nocnego nieba nad tymi lokalizacjami ESO,
które są najbardziej efektywnymi obserwatoriami astronomicznymi na świecie.
Pierwsze zdjęcie, uzyskane przez renomowanego francuskiego pisarza i astrofotografa Serge'a Bruniera,
ma na celu zaprezentowanie nieba takim, jakim doświadczają go ludzie na całym świecie,
ale w znacznie większych szczegółach, możliwych dzięki najlepszym warunkom obserwacyjnym,
dodatkowo łącząc widok z obu półkul.
Brunier spędził kilka tygodni wykonując zdjęcia nieba aparatem cyfrowym,
głównie w obserwatoriach ESO La Silla i Paranal w Chile.
Aby pokryć cały łuk Drogi Mlecznej Brunier odbył także tygodniową podróż na La Palma,
jedną z Wysp Kanaryjskich, aby sfotografować niebo północne.
Finalny obraz - wynik 120 godzin obserwacji -
dostarcza wspaniałą 800-megapikselową panoramę całej Drogi Mlecznej.
Panoramiczny obraz 360 stopni, pokrywający całą sferę niebieską,
ukazuje kosmiczny krajobraz, który otacza naszą małą błękitną planetę.
Płaszczyzna naszej galaktyki Drogi Mlecznej, którą z naszej perspektywy na Ziemi widzimy "z boku",
prezentuje jasną ścieżkę wzdłuż zdjęcia - prawie jakbyśmy patrzyli na Drogę Mleczną z zewnątrz.
Drugie zdjęcie zostało wykonane przez innego uznanego astrofotografa o nazwisku Stéphane Guisard.
Stéphane jest także szefem optyków w Obserwatorium ESO Paranal,
gdzie jest odpowiedzialny za to, że Bardzo Duży Teleskop (VLT) ma najlepszą możliwą jakość optyki.
Ten drugi obraz bezpośrednio czerpie korzyści z ciemnego i bezchmurnego nieba w Paranal, jednej z najlepszych lokalizacji obserwacyjnych na naszej planecie,
a także z profesjonalnego doświadczenia Stéphane'a jako inżyniera optyka specjalizującego się w teleskopach.
Aby wykonać fotograficzną mozaikę centralnych części naszego galaktycznego domu,
Stéphane posłużył się amatorskim teleskopem o aperturze 10 cm, z zamontowaną kamerą CCD.
Końcowym efektem wyprodukowanym przez Stéphane'a razem z ekspertami ESO od obrazów,
jest kolorowe zdjęcie Drogi Mlecznej zawierające ponad 340 milionów pikseli.
Obraz jest złożeniem około 1200 fotografii o łącznym czasie ekspozycji co najmniej 250 godzin!
Końcowy obraz pięknie ukazuje fragment nieba rozciągający się na kilka gwiazdozbiorów, od Strzelca do Skorpiona,
który obejmuje centrum Galaktyki, słynne mgławice Laguna i Trójlistna Koniczyna (po lewej),
oraz kolorowe rejony Antares i Rho Opchiuchi (po prawej).
Trzecie zdjęcie z projektu GigaGalaxy Zoom ilustruje moc profesjonalnej astronomii.
Pokrywa pole widzenia o wielkości jednego stopnia, albo dwukrotnej długości Księżyca w pełni,
za pomocą kamery Wide Field Imager, umieszczonej na 2,2-metrowym teleskopie MPG/ESO w Obserwatorium ESO La Silla.
Kamera ta wykonała już kilka najbardziej znanych zdjęć z ESO.
Profesjonalna fotografia jest powiększeniem bardzo atrakcyjnej i intrygującej mgławicy Laguna.
Rozproszone ciemne ścieżki w mierzącej 100 lat świetlnych mgławicy
są ogromnymi obłokami gazu i pyłu kolapsującymi pod wpływem własnego ciężaru.
Wkrótce dadzą życie gromadom młodych, świecących gwiazd.
Pokazane trzy niesamowite zdjęcia razem pozwalają na unikalne poznanie wspaniale szczegółowego środowiska kosmicznego
w skali od widzianej przez nieuzbrojone oko, do królestwa astronomów.
Cieszcie się zanurzeniem w gwiezdne głębokości naszej Drogi Mlecznej od oka do teleskopu!
ESOcast został wyprodukowany przez ESO - Europejskie Obserwatorium Południowe.
ESO jest wiodącą naukową i technologiczną organizacją międzyrządową do badań astronomicznych,
projektującą, budującą i operującą najbardziej zaawansowanymi na świecie teleskopami naziemnymi.
Tłumaczenie: Krzysztof Czart