Một chiếc kính thiên văn mới dành cho việc lập bản đồ bầu trời
vừa bắt đầu hoạt động tại Đài thiên văn Paranal của ESO ở Chile.
Kính thiên văn Khảo sát VLT (VLT Survey Telescope), hay VST
cùng với bộ phận chính là chiếc máy ảnh OmegaCAM 268 megapixel.
là thành viên mới nhất của đài quan sát.
Đây là chiếc kính thiên văn khảo sát lớn nhất thế giới
dành cho việc quan sát bầu trời trong bước sóng khả kiến.
Đây là chương trình ESOcast!
Với nền khoa học hiện đại và những chuyện hậu trường tại ESO,
Đài thiên văn phía Nam của châu Âu.
Cùng khám phá ranh giới tận cùng của Vũ Trụ với Tiến sĩ J., hay Tiến sĩ Joe Liske.
Xin chào và chào mừng đến với chương trình ESOcast.
Chiếc kính thiên văn mới này có tên là Kính thiên văn Khảo sát VLT, hay viết tắt là VST,
và điều đặc biệt VST là nó có góc nhìn rất rộng
với độ rộng gấp đôi Đĩa Trăng Tròn.
VST được dành riêng cho việc lập bản đồ bầu trời
với độ nhanh chóng và chất lượng hình ảnh rất cao.
VST được đặt kế bên Kính thiên văn Đơn vị VLT
tọa lạc trên đỉnh Cerro Paranal
dưới bầu trời trong vắt tại một trong những địa điểm quan sát tốt nhất trên hành tinh.
Trong vài năm tới, VST và máy ảnh khổng lồ OmegaCAM của kính
sẽ bận rộn thực hiện một số bản đồ rất chi tiết về bầu trời phía nam
và trong tập này bạn sẽ được xem
những hình ảnh đầu tiên được giới thiệu bởi chiếc kính thiên văn mới tinh này.
VST là kính thiên văn khảo sát bằng ánh sáng khả kiến kết hợp hoàn hảo
với kính thiên văn khảo sát hồng ngoại VISTA.
Sự kết hợp độc đáo của VST và VISTA
sẽ cho phép xác định nhiều vật thể hấp dẫn
có thể được nghiên cứu chi tiết với 4 kính thiên văn VLT mạnh mẽ.
VST là chiếc kính thiên văn hiện đại 2,6 mét
được trang bị hệ thống quang học chủ động
giữ cho hai gương của kính thiên văn luôn có vị trí hoàn hảo
để đảm bảo thu được hình ảnh chất lượng cao nhất có thể.
Ở trung tâm, đằng sau dàn thấu kính khổng lồ, là chiếc máy ảnh OmegaCAM
được gắn 32 bộ dò CCD
cùng nhau mang đến bức ảnh khổng lồ lên đến 268 megapixel.
Ngoài ra, máy ảnh cũng có một số CCD phụ
giúp điều hướng kính thiên văn cùng hệ thống quang học chủ động,
và một số bộ lọc màu siêu khổng lồ.
Cả kính thiên văn cùng máy ảnh được thiết kế để tận dụng tối đa
điều kiện quan sát tuyệt vời ở Paranal.
VST là sự liên doanh giữa INAF, Viện Vật lý thiên văn Quốc gia Italia,
và ESO.
INAF, cùng Đài thiên văn Capodimonte ở Napoli,
thiết kế và xây dựng kính thiên văn,
trong khi ESO chịu trách nhiệm cho việc kỹ thuật xây dựng dân dụng tại địa điểm này.
OmegaCAM được xây dựng và thiết kế bởi một nhóm gồm nhiều nhà thiên văn học
làm việc tại Hà Lan, Đức, Ý và ở cả ESO.
VST sẽ thực hiện ba cuộc khảo sát công khai trong năm năm tới.
Khảo sát KIDS,
sẽ chụp ảnh một vài khu vực trên bầu trời nằm ngoài thiên hà Milky Way.
Nó sẽ giúp các nhà thiên văn học hiểu thêm về vật chất tối, năng lượng tối và sự tiến hóa của thiên hà,
truy tìm nhiều cụm thiên hà mới cùng nhiều quasar có mức dịch chuyển đỏ cao.
Khảo sát VST ATLAS sẽ bao phủ một vùng trời lớn hơn
và sẽ tập trung vào việc xác định tính chất của năng lượng tối.
Tương tự như KIDS, khảo sát này cũng sẽ săn lùng nhiều thiên hà và quasar ở xa.
Khảo sát thứ ba, VPHAS +,
sẽ chụp ảnh mặt phẳng trung tâm của thiên hà Milky Way để lập bản đồ cấu trúc của đĩa Thiên hà
và lịch sử hình thành sao.
Khảo sát sẽ tạo ra một danh mục chứa khoảng 500 triệu thiên thể
và sẽ khám phá nhiều ví dụ mới về những ngôi sao dị thường trong tất cả giai đoạn tiến hóa của chúng.
Khối lượng dữ liệu do OmegaCAM tạo ra khá lớn
với khoảng 30 Terabyte dữ liệu thô được sản xuất mỗi năm.
Hiện tại, dữ liệu này sẽ được các trung tâm dữ liệu ở châu Âu tiếp nhận và xử lý.
Lượng lớn danh sách thiên thể được phát hiện,
cùng hình ảnh, sẽ được đăng tải công khai
để các nhà thiên văn học trên toàn thế giới có thể sử dụng dữ liệu từ VST
để giúp họ tìm ra lời giải cho nhiều bí ẩn khác nhau trong thiên văn học.
VST vừa ra mắt bức ảnh chụp đầu tiên.
Tinh vân Omega tuyệt đẹp, hay còn có tên khác là Tinh vân Thiên Nga,
là một khu vực chứa khí, bụi cùng nhiều ngôi sao trẻ nóng bỏng nằm ở trung tâm của thiên hà Milky Way.
Vùng quan sát của VST lớn đến mức toàn bộ tinh vân,
bao gồm nhiều phần bên ngoài mờ hơn của nó, cũng được chụp lại
mà vẫn giữ được sự siêu nét trong toàn bộ khu vực.
Omega Centauri là cụm sao cầu lớn nhất trên bầu trời.
Nhưng với tầm nhìn rất rộng của VST,
không có vấn đề gì trong việc chụp lại toàn bộ thiên thể trong một bức ảnh,
bao gồm các khu vực bên ngoài rất mờ của cụm sao.
Bức ảnh này chứa khoảng 300 000 ngôi sao
và làm toát lên độ sắc nét ấn tượng trong ảnh của VST.
Sự kết hợp của góc nhìn rộng, chất lượng hình ảnh tuyệt hảo,
và lịch trình hoạt động rất hiệu quả của VST
sẽ tiết lộ vô số thông tin có giá trị,
thúc đẩy nhiều lĩnh vực vật lý thiên văn khác nhau.
Nhiều nhà thiên văn học, kể cả tôi
đang thực sự mong đợi kết quả đầu tiên từ các khảo sát của VST.
Tôi là Tiến sĩ J. đồng hành cùng chương trình ESOcast.
Lần sau hẫy cùng tôi tham gia một cuộc phiêu lưu khác vào Vũ Trụ.
ESOcast được sản xuất bởi ESO, Đài thiên văn phía Nam của châu Âu.
ESO, Đài thiên văn phía Nam của châu Âu,
là tổ chức khoa học, công nghệ liên chính phủ hàng đầu trong lĩnh vực thiên văn học
thiết kế, xây dựng và vận hành nhiều kính thiên văn trên mặt đất tiên tiến nhất thế giới.
Transcription by ESO ; translation by — Thanh Sang Mai.
Cảm ơn bạn đã đồng hành cùng ESO.
Hãy cùng bay ra khỏi thế giới này với Hubble.
Chương trình Hubblecast giới thiệu nhiều khám phá mới mẻ
đến từ đài quan sát ngoài không gian nổi tiếng nhất thế giới
Kính thiên văn Không gian Hubble của NASA / ESA