Το όργανο MUSE του Very Large Telescope του ESO
έδωσε στους αστρονόμους τη καλύτερη τριδιάστατη εικόνα του μακρινού Σύμπαντος.
Παρατηρώντας για 27 ώρες στην περιοχή του Νότιου Βαθέως Πεδίου του Χαμπλ,
αυτές οι νέες παρατηρήσεις αποκαλύπτουν τις αποστάσεις, τις κινήσεις
και άλλες ιδιότητες περισσότερων γαλαξιών από ποτέ, σε αυτή την πολύ μικρή περιοχή του ουρανού.
Παρατηρήσεις καλύτερες και από του Χαμπλ, που αποκαλύπτουν αντικείμενα αόρατα μέχρι σήμερα.
Παρακολουθείτε το ESOcast!
Επιστήμη αιχμής και εξελίξεις από το ESO, το Ευρωπαϊκό Νότιο Αστεροσκοπείο.
Φωτογραφίες μακράς έκθεσης του ουρανού έχουν δημιουργήσει πολλές εικόνες βαθέως πεδίου αποκαλύπτοντας πολλά για το νεαρό Σύμπαν.
Η πιο διάσημη από αυτές ελήφθη το 1995, το Βαθύ Πεδίο του Χαμπλ,
η οποία άλλαξε ριζικά την κατανόησή μας για το νεαρό Σύμπαν.
Ακολούθησε, δύο χρόνια αργότερα, μία παρόμοια λήψη στον νότιο ουρανό, το Νότιο Βαθύ Πεδίο του Χαμπλ.
Όμως αυτές οι εικόνες δεν έδωσαν όλες τις απαντήσεις.
Για να μάθουν περισσότερα οι αστρονόμοι έπρεπε να παρατηρήσουν με διαφορετικά όργανα τον κάθε γαλαξία -
να αναλύσουν το φως στα συστατικά του χρώματα και να μετρήσουν αποστάσεις και άλλα χαρακτηριστικά.
Αυτή ήταν μία αργή και επίπονη διαδικασία.
Όμως τώρα το νέο όργανο MUSE μπορεί να κάνει την ίδια δουλειά για όλα τα αντικείμενα σε ένα πεδίο συγχρόνως
και πολύ ταχύτερα.
Μία από τις πρώτες αποστολές του MUSE ήταν μία μακρά, λεπτομερής ματιά στο Νότιο Βαθύ Πεδίο του Χαμπλ -
και τα αποτελέσματα ξεπέρασαν τις προσδοκίες.
Ακόμη και με πολύ μικρότερο χρόνο έκθεσης, σε σχέση με το Χαμπλ,
το MUSE αποκάλυψε περισσότερα από είκοσι, πολύ αμυδρά αντικείμενα, τα οποία το Χαμπλ δεν μπορούσε να δει.
Τα δεδομένα του MUSE περιλαμβάνουν ένα φάσμα για κάθε εικονοστοιχείο της εικόνας
- περίπου 90.000 στο σύνολο -
δίνοντας στους αστρονόμους πληροφορίες για την απόσταση, τη σύσταση και τις εσωτερικές κινήσεις εκατοντάδων μακρινών γαλαξιών.
Αντί να παράγει μία ενιαία εικόνα, το MUSE δίνει ένα πακέτο χιλιάδων εικόνων,
του ίδιου πεδίου σε διαφορετικά χρώματα η καθεμία.
Οι νέες παρατηρήσεις επέτρεψαν στους επιστήμονες να μετρήσουν τις αποστάσεις για 189 γαλαξίες σε αυτή την περιοχή του ουρανού.
Αυτές καταδεικνύονται με χρωματιστά σύμβολα πάνω σε αυτή την εικόνα.
Τα χρώματα δείχνουν πόσο μακριά βρίσκεται ένας γαλαξίας -
μπλε και πράσινοι βρίσκονται σχετικά κοντά μας, ενώ ροζ και μωβ πολύ μακριά.
Εμφανίζονται όπως ήταν όταν το Σύμπαν μας ήταν ακόμη πολύ νέο.
Ως τρίγωνα εμφανίζονται αντικείμενα τόσο αμυδρά, που το Χαμπλ δεν μπόρεσε να καταγράψει -
αλλά εντοπίστηκαν με το MUSE.
Για κοντινότερους γαλαξίες το MUSE μπορεί να παρατηρήσει ακόμη και το πώς περιστρέφονται,
και τις διαφορές των χαρακτηριστικών του, από περιοχή σε περιοχή.
Όταν επεξεργαζόμαστε τα τριδιάστατα δεδομένα του MUSE,
η μία πλευρά ενός περιστρεφόμενου γαλαξία εμφανίζεται πριν την άλλη
καθώς η μία πλευρά πλησιάζει και η άλλη απομακρύνεται.
Λόγω του φαινομένου Ντόπλερ, το φως μετατοπίζεται είτε προς την ερυθρή, είτε προς την ιώδη πλευρά του φάσματος.
Έγινε φανερή η ισχύς του MUSE στην παρατήρηση του μακρινού Σύμπαντος.
Οι αστρονόμοι τώρα, θα μπορέσουν να μελετήσουν χιλιάδες γαλαξιες
και να ανακαλύψουν νέους εξαιρετικά αμυδρούς και μακρινούς γαλαξίες.
Αυτά τα βρέφη - τα παρατηρούμε όπως ήταν 10 δις χρόνια πριν -
σταδιακά μεγάλωσαν και έγιναν γαλαξίες όπως ο δικός μας που βλέπουμε σήμερα.
Μελετώντας τους σε μία τόσο νεαρή ηλικία μαθαίνουμε πολύτιμες πληροφορίες για την εξέλιξη των γαλαξιών.
Κείμενα: ESO - Μετάφραση: Μανώλης Ζούλιας