ESO'nun Çok Büyük Teleskobundaki MUSE aygıtı
astronomlara derin evrenin bugüne kadarki en iyi üç boyutlu görünümünü sunmaktadır.
Hubble Derin Alan Güney bölgesine doğru 27 saatlik bir bakışla,
bu yeni gözlemler gökyüzünün bu küçük diliminde öncekine göre daha fazla gökadanın
uzaklıkları, hareketleri ve diğer özelliklerini açığa çıkarmıştır.
Bu gözlemler Hubble'ın bile ötesine geçiyor ve önceden görünmeyen cisimleri gözler önüne seriyor.
Bu bir ESOcast'dir!
ESO'nun perde arkasındaki ileri bilim ve yaşam, Avrupa Güney Gözlemevi.
Gökyüzünün uzun pozları, erken Evren hakkında daha fazlasını ortaya koyan birçok derin alan görüntüsü yarattı.
Bunların en ünlüsü, erken Evren hakkındaki anlayışımızı hızla değiştiren
1995'de çekilen Hubble Derin Alan görüntüsüydü.
İki yıl sonrasını ise güney gökyüzünün benzer bir görünümüyle Hubble Derin Alan Güney takip etti.
Ancak bu görüntüler bütün yanıtları taşımıyordu.
Daha fazlasını öğrenmek için, astronomlar diğer aygıtlarla herbir gökadaya —
ışığı bileşen renklerine ayırarak ve uzaklık ve diğer özelliklerini ölçerek bakmak zorunda kaldılar.
Bu yavaş ve yorucu bir görevdi.
Ancak şimdi yeni MUSE aygıtı alandaki bütün cisimler için aynı işi tek seferde
ve daha çabuk bir şekilde yapabiliyor.
MUSE'un ilk işlerinden biri Hubble Derin Alan Güney'e uzun sert bir bakış atmaktı —
ve sonuçlar bütün beklentileri aştı.
Hubble'ın verdiğinden bile daha kısa poz süresinde,
MUSE, Hubble'ın hiç görmediği yirmiden fazla çok uzak cismi açığa çıkardı.
MUSE verisi görüntüdeki herbir piksel için bir tayf içeriyor
— toplamda yaklaşık 90 000 —
ve astronomlara yüzlerce uzak gökadanın iç hareketleri, kompozisyonu ve uzaklığını söylüyor.
MUSE, tek bir görüntü yerine, herbiri görünümü farklı bir renkte sunan
binlerce görüntünün istiflenmiş bir halini oluşturuyor.
Yeni gözlemler, bilim adamlarına bu gökyüzü alanındaki 189 gökadanın uzaklığını ölçmelerini sağladı.
Bu görüntüde bunlar renkli sembollerle işaretlenmiştir.
Renkler, gökadaların ne kadar uzak olduklarını gösteriyor -
mavi ve yeşil olanlar nispeten daha yakın ve pembe ve mor olanlar ise çok uzak.
Onlar, Evren hâlâ çok gençken görünüyor.
Üçgenler, Hubble görüntülerinde hiç görünemeyen çok sönük cisimler —
ancak MUSE ile tespit edilebiliyorlar.
Daha yakın gökadalar için, MUSE onların nasıl döndüklerini ve
ve hangi özelliklerinin yer yer değiştiğini görebiliyor.
MUSE 3d verisi incelendiğinde
Dönen bir gökadanın bir kenarının yaklaşması ve diğerinin geri gitmesiyle
o kenar diğerinden daha önce görünüyor.
Doppler etkisi ışığı ya maviye doğru ya da tayfın sonuna, kırmızıya kaydırır.
MUSE'un uzak Evreni araştırma gücü ispat edilmiştir.
Astronomlar şimdi binlerce gökadayı çalışabilecekler
ve aşırı sönük ve uzak yeni gökadaları keşfedebilecekler.
Bu bebekler — ki 10 milyar yıldan daha fazla geçmişte görünüyor —
bugün gördüğümüz Samanyolu gibi gökadalar olma yolunda yavaş yavaş büyüyor.
Böylesi genç yaşlarda onların çalışılması, gökada evrimine dair paha biçilmez bir pencere açıyor.
Transkripsiyon: ESO; Çeviri: Görkem Koray Öz