Vào ngày 2 tháng 7 năm 2019, sự kiện nhật thực toàn phần đã diễn ra tại Đài thiên văn La Silla của ESO
trong vùng Sa mạc Atacama của Chile.
ESO đã mời gần 25 nhà khoa học, các nhà truyền thông và giáo dục
đến quan sát và ghi lại sự kiện hiếm hoi này tại La Silla.
Tập 209: Tiếp cận Cộng đồng và Khoa học tại sự kiện Nhật thực Toàn phần ở La Silla.
Nhật thực toàn phần là hiện tượng hiếm gặp
và chỉ xảy ra trung bình khoảng 360 năm một lần tại một địa điểm cụ thể.
Trong lịch sử, hiện tượng này chỉ được quan sát bằng các đài thiên văn lớn chuyên nghiệp đúng hai lần.
Vào năm 1961, tại Đài thiên văn L'Observatoire de Haute-Provence ở Pháp
và vào năm 1991 tại Đài thiên văn Mauna Kea ở Đảo Hawaii.
Sự kiện này có sức ảnh hưởng lớn đối với những người có cơ may được trải nghiệm.
Và cũng là điều kiện cho phép thực hiện nhiều thí nghiệm khoa học.
Vì vậy, ESO cùng 25 nhà khoa học,
nhà truyền thông và giáo dục đến quan sát và ghi lại hiện tượng nhật thực ở La Silla.
Được sự hỗ trợ bởi bộ phận truyền thông của ESO,
thời tiết thuận lợi tại La Silla, cùng cơ sở hạ tầng và nguồn nhân lực tại đây.
Với 700 du khách và hơn 60 nhà báo tham gia cùng nhiều máy ảnh và kính thiên văn.
Năm nhóm khác nhau đã tổ chức nhiều hoạt động cộng đồng và thí nghiệm khoa học.
Họ được phân công tác nghiệp tại một vị trí bên sườn núi La Silla,
ngay dưới trung tâm tham quan.
và ở vị trí bên cạnh Kính thiên văn Công nghệ Mới, hay gọi tắt là NTT.
Điều kiện tự nhiên hoàn toàn thuận lợi.
Thí nghiệm của chúng tôi gồm có 7 máy ảnh và 5 kính thiên văn
và chúng tôi đang cố tổng quát một số đặc điểm khoa học của Mặt Trời,
cho giáo dục và tiếp cận cộng đồng.
Về thí nghiệm,
chúng tôi sẽ nghiên cứu và hiểu rõ hơn phần bên trong của nhật hoa,
khí quyển của Mặt Trời và sắc cầu của nó.
Chiếc kính thiên văn này sẽ quan sát Mặt Trời trong lúc diễn ra Nhật thực
để đo vị trí các ngôi sao xung quanh Mặt Trời
dùng cho việc đo lường ảnh hưởng của thuyết tương đối rộng.
Sự kiện này rất đặc biệt đối với tôi bởi vì chúng tôi tái hiện giống hệt
thử nghiệm của Eddington cách đây một thế kỷ về trước
cho việc chứng minh thuyết tương đối rộng.
Thí nghiệm của tôi sẽ đo độ phân cực tuyến tính của nhật hoa Mặt Trời.
Các nhật hoa thay đổi với từng sự kiện Nhật thực
và đây chính là điều chúng tôi nghiên cứu về sự thay đổi của nó.
Tôi nghĩ chúng ta có thể xác định vành nhật hoa thay đổi cùng với hoạt động của Mặt Trời.
Mặt Trời đang ở trạng thái cực tiểu và sau đó hoạt động sẽ tăng lên trong một vài năm.
Do đó, ta có thể thấy cách nhật hoa thay đổi với điều đó.
NTT, một trong hai kính thiên văn loại 4m tại La Silla
cũng liều mình hướng về phía gần Mặt Trời trong lúc diễn ra Nhật thực.
Chúng tôi rất háo hức khi quan sát Nhật thực từ La Silla
vì chúng tôi có thể sử dụng một chiếc kính thiên văn rất mạnh.
Kính thiên văn có đường kính 3,5m cho phép nhìn vào các đặc điểm rất rõ nét trong nhật hoa Mặt Trời.
Nhờ có chiếc kính thiên văn rất mạnh này,
chúng ta có thể khám phá nhiều vạch quang phổ mới trong nhật hoa Mặt Trời
và sau đó nhận được nhiều thông tin mới mẻ về Mặt Trời.
Bạn phải rất cẩn thận khi sử dụng chiếc kính thiên văn lớn như vậy để hướng vào Mặt Trời.
Chúng tôi tin những người tại La Silla điều khiển và di chuyển chiếc kính thiên văn nhanh chóng
khi Mặt Trời xuất hiện trở lại.
Và khoảnh khắc tuyệt vời này đã đến.
Khoảnh khắc Mặt Trời bị che khuất hoàn toàn.
Hai webcast và Google Hangouts đã được thực hiện, bao gồm một webcast đặc biệt kéo dài đến 4 tiếng
theo dõi toàn bộ diễn biến của Nhật thực.
Đến khi ánh hoàng hôn lụi tàn,
chỉ còn mỗi một vệt ánh sáng màu xanh lục.
Nhiều thí nghiệm được thực hiện trong sự kiện nhật thực toàn phần
cho phép thu được một số kết quả tuyệt vời và hiếm có.
Nhiều ngôi sao được quan sát xung quanh Mặt Trời khi bị che khuất cho thấy độ lệch của ánh sao
do trường hấp dẫn mạnh mẽ của Mặt Trời và từ đó củng cố thuyết tương đối rộng.
Lần đầu tiên,
các đo đạc từ tầng điện ly của Trái Đất được thực hiện
để ghi lại sự thay đổi gây ra bởi sự quá cảnh từ chiếc bóng của Mặt Trăng
cho thấy sự bất thường của tầng điện ly trong quá trình diễn ra Nhật thực.
Nhiều đo đạc phân cực đã tạo nên tấm bản đồ phân cực của nhật hoa.
Có ít sự phân cực hơn ở hai cực của Mặt Trời và có nhiều nhất ở xích đạo Mặt Trời.
Nhiều đặc điểm thú vị đã được phát hiện trong quang phổ Mặt Trời từ nguyên tố sắt, can-xi, he-li và hi-đrô.
Quan sát và ghi lại sự kiện nhật thực toàn phần từ Đài thiên văn La Silla
là một trải nghiệm ngoạn mục cho tất cả mọi người.
Sự đóng góp và phát hiện của 25 nhà khoa học,
các nhà truyền thông và nhà giáo dục sẽ giúp hiểu sâu hơn về hiện tượng hiếm gặp này.
Và NTT vẫn hoàn toàn bình an vô sự....
Transcripted by ESO; Translated by Thanh Sang Mai; MAI