Hallo en welkom bij deze speciale aflevering van ESOcast
In de aanloop naar ESO's 50ste verjaardag in oktober 2012
Laten we acht bijzondere hoogtepunten zien.
Een overzicht van 50 jaar onderzoek van de zuidelijke sterrenhemel.
Mensen bereiken
Stephane Guisard houdt van sterren.
Niet zo vreemd dat hij ook van Noord-Chili houdt.
Hier behoort de blik op de sterrenhemel tot de beste ter wereld.
En ook niet gek dat hij van de Europese Zuidelijke Sterrenwacht houdt
--- Europa's oog op de hemel.
Stephane is een Franse fotograaf en auteur die veel prijzen heeft gewonnen.
Hij is ook een van ESO's Foto-ambassadeurs.
In adembenemende afbeeldingen vat hij de eenzaamheid van de Atacama-woestijn,
de high-tech perfectie van de gigantische telescopen,
en de pracht van de nachtelijke hemel.
Net als zijn mede-Foto-ambassadeurs van overal ter wereld,
helpt Stephane de ESO-boodschap te verspreiden.
Een boodschap van nieuwsgierigheid, verwondering en inspiratie,
die wordt verkondigd door samenwerking en 'outreach'.
Samenwerking staat aan de basis van ESO's succes.
Vijftig jaar geleden,
startte de Europese Zuidelijke Sterrenwacht
met vijf lidstaten:
België, Frankrijk, Duitsland, Nederland en Zweden.
Weldra volgden andere Europese landen.
Denemarken in 1967, Zwitserland in 1982, en Portugal in 2001.
Het Verenigd Koninkrijk in 2002.
Afgelopen decennium sloten ook Finland, Spanje, Tsjechië en Oostenrijk
zich aan bij Europa's grootste astronomische organisatie.
Recentelijk werd Brazilië ESO's 15de lidstaat,
als eerste niet-Europese land.
Wie weet wat de toekomst zal brengen?
Samen maken de lidstaten de best mogelijke astronomische wetenschap
mogelijk op 's werelds grootste observatoria.
Het is ook goed voor hun economieën.
ESO werkt naus samen met de industrie, in zowel Europa als Chili.
Er moeten toegangswegen worden aangelegd.
Bergtoppen moeten worden geëgaliseerd.
Het Italiaanse industriële consortium AES
bouwde de hoofdconstructie van de vier VLT-telescopen.
Elke telescoop weegt ongeveer 430 ton.
Ze bouwden ook de gigantische ombouw van de telescopen, elk zo hoog als een gebouw van tien verdiepingen.
Het Duitse glas-bedrijf Schott produceerde de gevoelige spiegels van de VLT
--- ruim acht meter groot en slechts 20 cm dik.
Bij REOSC in Frankrijk
werden de spiegels gepolijst tot op een nauwkeurigheid van een miljoenste millimeter,
voordat ze de lange tocht naar Paranal maakten.
In de tussentijd onwtikkelden universiteiten en onderzoeksinstituten in
heel Europa gevoelige camera's en spectrografen.
De ESO-telescopen zijn gebouwd met geld van de belastingbetaler.
Uw geld.
En dus kunt u deel uitmaken van de opwinding.
ESO's website is bijvoorbeeld een rijke bron van astronomische informatie,
inclusief duizenden prachtige foto's en video's.
ESO maakt ook tijdschriften, persberichten,
en videodocumentaires zoals deze, waar u nu naar kijkt.
En wereldwijd neemt
de Europese Zuidelijke Sterrenwacht deel aan tentoonstellingen en wetenschapsfestivals.
Ontelbare manieren om deel te nemen aan de ontdekking van de kosmos!
Wist u dat de namen van de vier VLT-telescopen
zijn bedacht door een Chileens meisje?
De 17 jaar oude Jorssy Albanez Castilla
suggereerde de namen Antu, Kueyen, Melipal en Yepun
-- die Zon, Maan, Zuiderkruis en Venus betekenen in de Mapuche-taal.
Kinderen en scholieren zoal Jorssy betrekken, is belangrijk.
Het gaat hier dan ook over de educatieve activiteiten van ESO,
zoals scholierenexcursies en lezingen op scholen.
Toen de planeet Venus voor de zon langs ging in 2004,
werd een speciaal programma ontwikkeld voor Europese studenten en docenten.
En in 2009, tijdens het Internationale Jaar van de Sterrenkunde,
bereikte ESO miljoen schoolkinderen en studenten wereldwijd.
De kinderen van nu zijn immers de astronomen van morgen.
Maar in termen van outreach, kan niets tegen het heelal zelf op.
Sterrenkunde is een visuele wetenschap.
Afbeeldingen van sterrenstelsels, sterrenhopen en stervormingsbebieden prikkelen onze fantasie.
Als ze niet worden gebruikt voor wetenschap,
worden de ESO-telescopen soms ingezet voor het Cosmic Gems Programme
--- er worden dan foto's genomen voor educatieve en outreach-doeleinden.
Een foto zegt immers meer dan duizend woorden.
Het algemene publiek kan zelfs meedoen met het creëren van deze duizelingwekkende afbeeldingen,
door mee te doen met de 'Hidden Treasures'-wedstrijden.
De Russische sterrenkunde-liefhebber Igor Chekalin won de competitie in 2010.
Zijn prachtige afbeeldingen zijn gebaseerd op echte wetenschappelijke data.
Lidstaten, de industrie en universiteiten.
Door op alle mogelijke niveaus samen te werken,
is ESO een van de succesvolste astronomische organisaties ter wereld geworden.
En door zijn betrokkenheid bij het publiek, bent u uitgenodigd om deel te nemen aan het avontuur.
Ontdek het heelal zelf.
Dit was Dr J, met een speciale aflevering van de ESOcast!
Graag tot de volgende keer, voor een nieuw kosmisch avontuur.
ESOcast wordt geproduceerd door ESO, de Europese Zuidelijke Sterrenwacht.
ESO, de Europese Zuidelijke Sterrenwacht,
is de vooraanstaande intergouvernementele organisatie voor wetenschap en technologie binnen de sterrenkunde.
ESO ontwerpt, bouwt en beheert 's werelds meest geavanceerde telescopen op de grond.
Transcriptie door ESO; vertaling door Marieke Baan