19 Haziran 2014 tarihinde, E-ELT (Avrupa Son Derece Büyük Teleskop)'nin yapımındaki en büyük kilometre taşlarından birine ulaşıldı.
Cerro Armazones dağının 3000 metrelik tepesinin bir kısmı patlatılarak tepeyi düzleştirme işlemine başlandı.
Bu Dünya'nın en büyük optik/kızılötesi teleskobu için bir hazırlık.
Bu ESOcast!
Avrupa Güney Gözlemevi ESO'nun perde arkasındaki,
ileri teknoloji bilim ve yaşam.
Cerro Armazones dağı Şili Atamaca çölünde bulunuyor.
Yüksek ve kuru olan bu yer astronomik gözlemler için ideal bir koşul sunuyor
ve 3000 metre yükseklikteki bu dağ Avrupa Son Derece Büyük Teleskobu ya da kısa adıyla E-ELT için
en ideal yer olarak seçildi.
E-ELT 39 metrelik birincil aynasıyla yer-tabanlı devrimsel nitelikte bir teleskop.
Günümüzde kullanılan optik teleskoplardan 15 kat daha fazla ışık toplayacak.
Çalışmaya başladığında astoronomlara eşi benzeri olmayan bir gözlem gücü sunacak.
Fakat, Cerror Armazones dağının üzerine böyle bir
teleskobu kurmak için dağın tepesinde E-ELT'ye ve onun devasa kubbesine yetecek kadar bir alan düzleştirilmek zorunda.
Özenle yapılan düzleştirme çalışmalarının bir parçası olarak, çalışanlar dağın tepesinin şeklini değiştimek için,
220 bin metre küplük kayayı ortadan kaldırmak ve 150x300 metrelik bir platform hazırlamak için bölgeyi patlatıyor.
Temel atma töreni, Cerro Armazones dağından 20 km uzaklıktaki
ESO'nun Paranal Gözlemevi'nde gerçekleştirildi.
Bu önemli etkinliğe, Şili'nin önde gelen isimleri ve ESO'ya üye ülkelerin yanısıra
yerel halkın temsilcileri, projeden üst düzey görevliler ve ESO personeli katıldı.
Halk da olaya canlı yayınla şahitlik etmek için davet edildi.
Törende ESO genel müdürü Tim de Zeeuw,
ESO konsey başkanı Xavier Barcons,
Antofagasta şehrinin yöneticisi Valentin Volta
ve tanınmış Şili'li astronom Luis Campusano birer konuşma yaptı.
İlk sembolik patlamanın komutunu Şili Ulusal Milli Değerler bakan yardımcısı Jogre Maldonado verdi.
E-ELT çalışmaya başlamasının planlandığı 2024'te,
zamanımızın en büyük astronomi sorularına çözüm bulmaya başlayacak.
E-ELT birçok kayda değer ilke imza atmayı planlıyor,
örneğin modern astronominin bulmayı en çok istediği, hayatın oluşabileceği 'yaşanabilir bölge'
içersindeki yıldızlar etrafında dönen Dünya benzeri gezegenlerin izini sürecek.
Astronomların Evren'in erken tarihini çalışmasına ve kozmolojiye temel katkılar yapmasına olanak sağlamak icin
ilk yıldızlar ve galaksileri gözleyecek ve karanlık madde ve karanlık enerjinin doğası üzerine çalışacak.
Bundan daha önemlisi, astronomlar umulmadık, yeni
ve öngörülmeyen soruların E-ELT'nin yapacağı yeni keşifler sonucunda ortaya çıkmasını bekliyor.
E-ELT, 'Dünya'nın gökyüzündeki en büyük gözü' yapılmaya başlandı.
Transkripsiyon: ESO, Çeviren: Selçuk Uzay Topal.