eso1425tr — Görüntülü Bülten

Olağanüstü Bir Yıldız Oluşum Manzarası

20 Ağustos 2014

ESO’nun Şili’deki La Silla Gözlemevi’nde bulunan Geniş Alan Görüntüleyicisi ile alınan bu görüntü Samanyolu’nun güneyindeki iki dikkat çekici yıldız oluşum bölgesini göstermektedir. Bunlardan ilki, 20 000 ışık-yılı uzaklıkta, Samanyolu’nun Karina-Yay sarmal kolu üzerinde bulunan soldaki yıldız kümesi NGC 3603’tür. Sağdaki ikinci nesne ise NGC 3576 olarak bilinen ışıldayan gaz bulutları kümesi Yeryüzü’ne iki kat daha yakındır.

NGC 3603 oldukça parlak bir yıldız kümesidir ve gökadamızda keşfedilen şimdiye kadarki en büyük kütleli çok sayıda yıldıza sahip olmasıyla bilinmektedir. Merkezde HD 97950 olarak bilinen Wolf-Rayet çoklu yıldız sistemi bulunmaktadır.  Wolf-Rayet yıldızları ömürlerinin ileriki aşamalarında bulunan yıldızlar olup kütleleri yaklaşık 20 Güneş kütlesi civarındadır. Ancak bu büyük kütlelerine rağmen, Wolf-Rayet yıldızları yoğun yıldız rüzgarları nedeniyle maddelerinin büyük bir kısmını uzaya atmaktadır. Yıldız maddesi kozmik anlamda sıkı bir diyet gibi saatte birkaç milyon kilometre hızla yüzeyden dışarıya atılmaktadır.

NGC 3603 çok aktif bir yıldız oluşum bölgesidir. Yıldızlar uzayın karanlık ve tozlu bölgelerinde doğarlar, buralar genellikle görülemeyen yerlerdir. Ancak çok genç yıldızlar zamanla parlayarak görünür olurlar ve çevrelerindeki madde yıldız ışığı ile parlayan bulutlara dönüşürler, bu bölgeler HII bölgesi olarak bilinmektedir.  HII bölgelerinin parlaklığı hidrojen gaz bulutları ile çevrili genç yıldızlardan çıkan mor-ötesi ışınımla etkileşimlerinden kaynaklanmaktadır. HII bölgeleri birkaç yüz ışık-yılı genişliğinde olabilir ve bunlardan biri en büyük kütleli olanı gökadamızdaki NGC 3603’ün etrafındadır.

Küme ilk kez 14 Mart 1834 yılında John Herschel tarafından Cape Town yakınlarındaki üç yıllık seyahati sırasında sistematik güney gökküresi taraması esnasında keşfedilmiştir. Nesneyi dikkat çekici olarak tanımlamış ve bunun bir küresel yıldız kümesi olabileceğini düşünmüştür. Daha sonraki çalışmalar bunun küresel değil, ancak çok genç bir açık küme, bilinen en zengin kümelerden biri olduğunu göstermiştir.

Görüntünün sağındaki NGC 3576 yine Samanyolu’nun Karina-Yay sarmal kolu üzerinde bulunmaktadır. Ancak uzaklığı sadece 9000 ışık-yılı kadardır — gökyüzünde hemen yanında gibi görünse de NGC 3603’ten çok daha yakındır.

NGC 3576 bir koçun kıvrımlı boynuzlarını andıran iki dev kıvrık nesneye sahiptir. Bu garip iplikçikler bulutsunun merkezinde bulunan sıcak, genç yıldızlardan çıkan yıldız rüzgarlarının sonucudur. Rüzgar sayesinde toz ve gaz yüz ışık-yılı genişliğe kadar yayılabilmektedir. Karanlık gölgeye benzeyen iki alan Bart kürecikleri olarak bilinmekte ve bulutsunun geniş alanı boyunca görülebilmektedir. Bulutsunun üst kısmına yakın bölgedeki bu karanlık bulutlar ayrıca yeni yıldızların oluşması için potansiyel yerlerden biridir.

NGC 3576 yine 1834’te John Herschel tarafından keşfedilmiştir, böylece bu yıl İngiliz gökbilimci için oldukça üretken ve görsel olarak karlı bir yıl haline gelmiştir.

Daha fazla bilgi

Avrupa Güney Gözlemevi ESO, Avrupa'daki en önemli hükümetler-arası gökbilim kuruluşudur ve dünyanın en üretken gökbilim gözlemevidir. 15 ülke tarafından desteklenmektedir: Avusturya, Belçika, Brezilya, Çek Cumhuriyeti, Danimarka, Finlandiya, Fransa, Finlandiya, Almanya, İtalya, Hollanda, Portekiz, İspanya, İsveç, İsviçre ve İngiltere. Tasarıma, inşaya ve önemli bilimsel keşiflere olanak sağlayan güçlü yer tabanlı gözlem faaliyetlerine odaklanan iddialı bir program yürütmektedir. ESO ayrıca gökbilim araştırmalarında teşvik edici ve düzenleyici bir dayanışma konusunda öncü bir rol oynamaktadır. ESO Şili'nin Atacama Çölü bölgesinde benzeri olmayan üç adet birinci sınıf gözlem yerleşkesi işletmektedir: La Silla, Paranal ve Chajnantor. ESO Paranal'da dünyanın en gelişmiş optik gökbilim gözlemevi olan Çok Büyük Teleskop'u (Very Large Telescope), ve iki tarama teleskopu işletmektedir. Kırmızı ötesi gözlem teleskopu VISTA dünyanın en büyük tarama teleskopudur ve VLT tarama teleskopu (VST) ise sadece görünür ışıkta gökyüzünü taramak için tasarlanan dünyanın en büyük teleskopudur. ESO var olan en büyük gökbilim projesi ve devrimsel gökbilim teleskopu ALMA'nın Avrupalı ortağıdır. ESO şu anda "gökyüzünü izleyen dünyanın en büyük gözü" olacak 39-metre ayna çaplı Avrupa Aşırı Büyük optik/yakın kırmızı ötesi Teleskopu, E-ELT'yi inşa etmeyi planlıyor.

ESO Basın Bültenlerinin çevirileri ESO Bilim Toplum Ağı’nda (ESON) bulunan ESO üyesi ve diğer ülkelerdeki bilim toplum uzmanları ve bilim iletişimcileri tarafından gerçekleştirilmektedir. ESON Türkiye çeviri ekibinde Ankara Üniversitesi (Ankara), Çağ Üniversitesi (Mersin), Başkent Üniversitesi (Ankara), İstanbul Üniversitesi (İstanbul), İzmir Yüksek Teknoloji Üniversitesi (İzmir) ve Max Planck Yer-Ötesi Fiziği Enstitüsü’nden (Almanya) uzman kişiler yer almaktadır.

Bağlantılar

İletişim

Arif Solmaz
Çağ Üniversitesi - Uzay Gözlem ve Araştırma Merkezi
Mersin, Türkiye
Tel: +90 324 651 48 00 (1250)
Cep: +90 538 614 29 38
E-posta: arif.solmaz@gmail.com

Richard Hook
ESO Public Information Officer
Garching bei München, Germany
Tel: +49 89 3200 6655
E-posta: rhook@eso.org

Connect with ESO on social media

Bu bir ESO Basın Bülteni çevirisidir eso1425.

Bülten Hakkında

Bülten No.:eso1425tr
Adı:NGC 3603
Tür:Milky Way : Nebula : Type : Star Formation
Facility:MPG/ESO 2.2-metre telescope
Instruments:WFI

Görüntüler

Star formation in the southern Milky Way
Star formation in the southern Milky Way
sadece İngilizce
Star formation regions in the constellation of Carina (The Keel)
Star formation regions in the constellation of Carina (The Keel)
sadece İngilizce
Star formation in the constellation of Carina
Star formation in the constellation of Carina
sadece İngilizce

Videolar

Zooming in on star formation in the southern Milky Way
Zooming in on star formation in the southern Milky Way
sadece İngilizce
eso1425a-fulldome-pan
eso1425a-fulldome-pan
sadece İngilizce
A close-up look at star formation in the southern Milky Way
A close-up look at star formation in the southern Milky Way
sadece İngilizce

Ayrıca görüntüleyin...