eso1914tr — Görüntülü Bülten

VISTA’dan Yeni Büyük Macellan Bulutu Görüntüsü

13 Eylül 2019

ESO’nun VISTA teleskopu en yakın gökada komşularımızdan biri olan Büyük Macellan Bulutu’nun dikkat çekici yeni bir görüntüsünü elde etti. VISTA bu gökadayı ve kardeşi Küçük Macellan Bulutu ile çevresini oldukça ayrıntılı bir şekilde bir süredir tarıyor. Bu kapsamlı gözlemler sayesinde gökbilimciler çok sayıda yıldızı gözleyerek, yıldız evrimi, gökada dinamiği ve değişen yıldızlar hakkında yeni bilgiler ediniyor.

Büyük Macellan Bulutu ya da LMC en yakın gökada komşularımızdan biri olup, uzaklığı sadece 163 000 ışık-yılıdır. Kardeşi Küçük Macellan Bulutu ile birlikte bunlar Samanyolu’na en yakın cüce uydu gökadalardır. LMC ayrıca çeşitli yıldız kümelerine de ev sahipliği yaptığından gökadaları şekillendiren süreçleri araştıran gökbilimciler için ideal bir laboratuvardır.

ESO’nun VISTA teleskopu bu iki gökadayı on yıldır gözlemektedir. Bugün sunulan bu görüntü gökbilimcilerin bu teleskopla gerçekleştirdikleri çoğu tarama gözleminden birinin sonucudur. VISTA Macellan Bulutları (VMC) Taraması’nın ana hedefi Büyük ve Küçük Macellan Bulutları’ndaki yıldız oluşum geçmişini görüntülemek ve bu yapıların üç boyutlu hallerini ortaya çıkarmaktır.

Bu görüntüyü elde edebilmek için VISTA teleskopu hayati önemdedir, çünkü gökyüzünü ışığın yakın-kırmızı-ötesi dalgaboylarında gözlemektedir. Bu sayede gökadanın bazı kısımlarını örten toz bulutları boyunca gözlem yapılabilmektedir. Bu bulutlar görünür ışığın çok büyük miktarını engellerken VISTA’nın gözlem yapmak üzere üretildiği daha uzun dalgaboylarında ise geçirgendir. Sonuç olarak gökadanın merkezini oluşturan çok daha fazla yıldız açık bir şekilde görülebilmektedir. Gökbilimciler Büyük Macellan Bulutu’nda 10 milyondan fazla tekil yıldızı ayrıntılı bir şekilde analiz ederek son teknoloji ürünü yıldız modelleri ile yaşlarını belirlediler [1]. Bulgularına göre daha genç yıldızlar gökada içindeki çoklu sarmal kolların izinden gidiyorlar.

Macellan Bulutları binlerce yıldır Güney Yarımküre’deki insanların ilgisini çekmektedir, ancak Keşifler Çağı’na kadar Avrupalılar bu nesnelerden habersizdi. Bugün kullandığımız ismin kaynağı Dünya’nın etrafını ilk kez 500 yıl önce dolaşan kaşif Ferdinand Magellan’a uzanmaktadır. Bu keşfin kayıtları Avrupa’ya ulaştığında bir çok yeni yerin ve şeyin Avrupa tarafından ilk kez bilinmesine neden oldu. Araştırma ve keşfetme ruhu, çalışmaları LMC’nin bu etkileyici görüntülerini ortaya çıkaran, aralarında VMC Tarama ekibinin de yer aldığı, bugün dünya genelindeki gökbilimcilerin araştırmalarında çok daha canlı bir şekilde yaşamaktadır.

Notlar

[1] Yıldızların yaş, kütle ve sıcaklık gibi özellikleri hakkında fikir veren yıldız modelleri gökbilimcilerin yıldızların yaşam ve ölümlerini tahmin etmelerini sağlamaktadır.

Daha fazla bilgi

Bu görüntü ile ortaya çıkarılan yıldızlar Monthly Notices of the Royal Astronomical Society adlı dergide yayımlanan “The VMC Survey - XXXIV. Morphology of Stellar Populations in the Magellanic Clouds” başlıklı bir makale ile tartışılmıştır.

Avrupa Güney Gözlemevi ESO, Avrupa'daki en önemli hükümetler-arası gökbilim kuruluşudur ve dünyanın en üretken gökbilim gözlemevidir. 16 Üye Ülke: Avusturya, Belçika, Çekya, Danimarka, Finlandiya, Fransa, Finlandiya, Almanya, İtalya, Hollanda, Polonya, Portekiz, İrlanda, İspanya, İsveç, İsviçre ve İngiltere ile ev sahibi Şili ve stratejik ortak Avustralya tarafından desteklenmektedir. Tasarıma, inşaya ve önemli bilimsel keşiflere olanak sağlayan güçlü yer tabanlı gözlem faaliyetlerine odaklanan iddialı bir program yürütmektedir. ESO ayrıca gökbilim araştırmalarında teşvik edici ve düzenleyici bir dayanışma konusunda öncü bir rol oynamaktadır. ESO Şili'nin Atacama Çölü bölgesinde benzeri olmayan üç adet birinci sınıf gözlem yerleşkesi işletmektedir: La Silla, Paranal ve Chajnantor. ESO Paranal'da dünyanın en gelişmiş optik gökbilim gözlemevi olan Çok Büyük Teleskop'u (Very Large Telescope), ve iki tarama teleskopu işletmektedir. Kırmızı ötesi gözlem teleskopu VISTA dünyanın en büyük tarama teleskopudur ve VLT tarama teleskopu (VST) ise sadece görünür ışıkta gökyüzünü taramak için tasarlanan dünyanın en büyük teleskopudur. ESO var olan en büyük gökbilim projesi ve devrimsel gökbilim teleskopu ALMA'nın ana ortağıdır. ESO şu anda Paranal civarındaki Cerro Armazones’te 39-metre çaplı "gökyüzünü izleyen dünyanın en büyük gözü" olacak Avrupa Aşırı Büyük Teleskopu, E-ELT'yi inşa etmektedir.

ESO Basın Bültenlerinin çevirileri ESO Bilim Toplum Ağı’nda (ESON) bulunan ESO üyesi ve diğer ülkelerdeki bilim toplum uzmanları ve bilim iletişimcileri tarafından gerçekleştirilmektedir. ESON Türkiye çeviri ekibinde Orta Doğu Teknik Üniversitesi (Ankara) ve Çağ Üniversitesi – Uzay Gözlem ve Araştırma Merkezi’nden (Mersin) uzman kişiler yer almaktadır.

Bağlantılar

İletişim

Arif Solmaz
Çağ Üniversitesi - Uzay Gözlem ve Araştırma Merkezi
Mersin, Türkiye
Tel: +903246514800 (1315)
E-posta: arifscag@gmail.com

Maria-Rosa Cioni
Leibniz-Institut für Astrophysik Potsdam (AIP)
Potsdam, Germany
Tel: +49 331 7499 651
E-posta: mcioni@aip.de

Mariya Lyubenova
ESO Head of Media Relations
Garching bei München, Germany
Tel: +49 89 3200 6188
E-posta: pio@eso.org

Connect with ESO on social media

Bu bir ESO Basın Bülteni çevirisidir eso1914.

Bülten Hakkında

Bülten No.:eso1914tr
Adı:Large Magellanic Cloud
Tür:Local Universe : Galaxy : Type : Irregular
Facility:Visible and Infrared Survey Telescope for Astronomy
Instruments:VIRCAM

Görüntüler

The Large Magellanic Cloud revealed by VISTA
The Large Magellanic Cloud revealed by VISTA
sadece İngilizce
Highlights of the Large Magellanic Cloud
Highlights of the Large Magellanic Cloud
sadece İngilizce
Large Magellanic Cloud
Large Magellanic Cloud
sadece İngilizce

Videolar

ESOcast 206 Light: VISTA Unveils the Large Magellanic Cloud (4K UHD)
ESOcast 206 Light: VISTA Unveils the Large Magellanic Cloud (4K UHD)
sadece İngilizce
Zooming on the Large Magellanic Cloud
Zooming on the Large Magellanic Cloud
sadece İngilizce
Comparison of the Large Magellanic Cloud in infrared and visible light
Comparison of the Large Magellanic Cloud in infrared and visible light
sadece İngilizce
Comparison of the Tarantula nebula in infrared and visible light
Comparison of the Tarantula nebula in infrared and visible light
sadece İngilizce
Panning across the Large Magellanic Cloud
Panning across the Large Magellanic Cloud
sadece İngilizce

Ayrıca görüntüleyin...